เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับ “พริก” ของไทย

ขึ้นชื่อว่า พริก หลายคนต้องนึกถึงความเผ็ดและสีจัดจ้านหลากหลาย แม้เพียงเม็ดเล็กแต่สร้างความเผ็ดร้อนแทบเป็นแทบตายกับคนมานักต่อนัก พริกหลายชนิดส่วนใหญ่มีคุณสมบัติแทบจะเหมือนกันนั่นก็คือ ความเผ็ด

แต่จะวัดความเผ็ดว่าพริกที่เผ็ดที่สุดในโลกนั้นเป็นพริกอะไรและมาจากประเทศไหน คงต้องตามข่าวกันหน่อย เพราะทุกวันนี้มีพริกเกิดใหม่อยู่เรื่อยๆ ตามกันไม่ทัน เหตุผลง่ายๆ คือมีการผสมพริกข้ามสายพันธุ์กันมากมาย ทำให้มีสายพันธุ์พริกเกิดใหม่ออกมาทำลายสถิติของเดิมกันแทบไม่เว้นในแต่ละปี และวันนี้ kasetorganic.com จะนำเสนอเนื้อหาของพริกที่เป็นประโยชน์ต่อผู้สนใจ มาเริ่มกันเลย..

ในปัจจุบันนี้พริกอะไรเผ็ดที่สุดในโลก

เมื่อสิบปีก่อนที่ครองแชมป์มานานไม่ใช่เจ้าเล็กพริกขี้หนูหรือพริกชี้ฟ้าของบ้านเรา แต่คือ Red Savina Habanero หรือ พริกฮาบาเนโร เรด ซาวีนา

พริก Red Savina Habanero

มีความจัดจ้านกว่าพริกชี้ฟ้าของบ้านเราถึง 1 หมื่นเท่า พริกชนิดนี้มีถิ่นกำเนิดอยู่ในแถบภูมิภาคเมโสของอเมริกา ซึ่งอยู่บริเวณคาบสมุทรยูคาตันในทวีปอเมริกากลางที่ยื่นเข้าไปในอ่าวเม็กซิโก ซึ่งได้ถูกบันทึกเอาไว้ในกินเนสบุ๊กว่าเป็นพริกที่เผ็ดที่สุดในโลกเป็นที่เรียบร้อยในยุคนั้น

พริก Red Savina Habanero มีความเผ็ดถึง 350,000-577,000 SHU

พริกเผ็ดที่สุดในโลก Red Savina habanero

(SHU = Scoville Heat Units คือหน่วยวัดความเผ็ด)
เป็นหน่วยใช้วัดระดับความเผ็ดในพริก สารที่ให้ความเผ็ดคือ แคพไซซิน (capsaicin) เป็นสารที่ทำให้เกิดการระคายเคืองต่อผิวหนัง

ประมาณกลางเดือน ก.พ. ของปี 2010 นักวิจัยจากมหาวิทยาลัยแห่งรัฐนิวเม็กซิโกได้ค้นพบพริกที่เผ็ดที่สุดในโลกชนิดใหม่ในรัฐอัสสัมของอินเดีย มีนามว่า บุต โจโลเกีย (Bhut Jolokia Pepper) ซึ่งเป็นสายพันธุ์หนึ่งของพริกไทย จากผลการทดสอบความเผ็ดร้อน 2 ครั้ง ปรากฏว่าพริกบุตโจโลเกีย มีความเผ็ดถึง 1,000,000 SHU ล้มแชมป์เก่าอย่าง ฮาบาเนโร เรด ชาวีนา ไปอย่างขาดลอยเกือบ 1 เท่าตัว นับตั้งแต่นั้นโลกจึงให้ชื่อพริกชนิดนี้ว่าเป็น พริกผี หรือ Ghost Pepper เพราะว่าเป็นพริกที่เผ็ดสุดในโลก คนกินแล้วตายกลายเป็นผีมานับไม่ถ้วน (เรื่องกินแล้วตายเป็นจริงหรือเปล่าไม่ทราบ ใครรู้มาบอกด้วย)

พริกผี Ghost Pepper พริกผี Bhut Jolokia Pepper
พริกผี Ghost Pepper พริกผี Bhut Jolokia Pepper

พริกผี หรือ บุต โจโลเกีย (Bhut Jolokia Pepper)

พริกผีมีรูปร่างป้อม เปลือกยับย่น ปลายเรียวแหลม ขนาดยาวประมาณ 2.5-3 ซม. เมื่อแก่จัดจะมีสีส้มหรือแดง เพียงแค่คิด ความเผ็ดของมันก็อาจทำให้เหงื่อแตกได้ ชาวอัสสัมรับประทานพริกชนิดนี้กันมาก ทั้งนำมาทำซอสพริก พริกดอง หรือกินสดๆ กันเลย


แต่ผ่านมาไม่นาน พริกที่มาท้าชิงแชมป์ความเผ็ดระดับนรกเรียกพี่ก็ทำให้พริกผีกลายเป็นแค่ซอมบี้ตัวเล็กๆ เพราะพลังความเผ็ดมากถึงประมาณ 1,000,000 SHU อย่าง Pot Red (Giant) สามารถเทียบเท่าได้แบบไม่มีที่ติ แถมเมล็ดพริก ก็ดูน่ารับประทานเข้าไปอีก แม้ว่าพริกผีจะพยายามสร้างความเผ็ดแซงเกินล้านไปนิดๆ (อัตราความเผ็ดของพริกผีหรือ Ghost Pepper มากสุด แตะที่ 1,041,427 SHU) แต่ทั้งคู่ก็เป็นดาวเด่นได้ในช่วงเวลาไม่นาน เพราะต่อมาก็มีสายพันธุ์พริกที่เข้ามาทุบสถิติตามกันมาอีกเพียบ ทำให้ระดับความเผ็ดแค่ล้านต้นๆ มันกลายเป็นแค่น้ำจิ้มซีฟูดส์ไปเลยเมื่อเทียบกับพริกอีก 3-4 ชนิดที่จะกล่าวถึงในลำดับต่อไปนี้

พริก Pot Red (Giant)
พลังความเผ็ดมากถึงประมาณ 1,000,000 SHU
ว่ากันว่าเพียงเม็ดเดียวก็สามารถทำความเผ็ดร้อนให้กับสตูว์ 7 หม้อได้อย่างสบาย

พริกชนิดนี้ยังมีอีกสองสายพันธุ์แยกย่อยออกไปอีก ได้แก่ Jonah และ Yellow

พริกเผ็ดที่สุดในโลก Pot Red (Giant)

พริกที่เผ็ดจนนรกต้องเรียกพี่

7 Pot Douglah หรือในชื่ออื่น 7 Pod Douglah, Chocolate 7 Pod และ the 7 Pot Brown ได้ชื่อว่าเป็นพริกที่เผ็ดอันดับต้นของโลก ไม่เพียงแค่เผ็ด แต่ยังมีรสชาติที่ดีด้วย โดยพริกที่เผ็ดจัดส่วนใหญ่จะมีสีแดง แต่สำหรับเจ้า 7 Pot Douglah จะเป็นสีน้ำตาลแทน ถึงแม้สีจะดูไม่ร้อนแรง แต่ถ้าประมาทมันละก็อาจลงนรกได้แบบไม่รู้ตัว ระดับความเผ็ดคือ นรกชัดๆ เพราะระดับความเผ็ดอยู่ที่ 1,853,936 SHU เท่าที่โลกนี้มีบันทึกเอาไว้ ระดับความเผ็ดจัดโดดจากล้านไปแตะเฉียด 2 ล้าน

พริก 7 Pod Douglah พริกเผ็ดสุดในโลก

พริก 7 Pod Douglah

พริกที่เผ็ดสุดในโลก พริก Trinidad Moruga Scorpion

พริก Trinidad Moruga Scorpion

ถ้าคิดว่า 1-2 ชนิดที่ว่ามาในระดับเผ็ดนรกแล้ว ยังไม่พอ ลองมาดูเจ้านี่ Trinidad Moruga Scorpion หรือ Moruga Scorpion เป็นพริกที่มาจากประเทศตรินิแดดและโตเบโก (Republic of Trinidad and Tobago) และเป็นพริกชนิดเดียวที่หลังจากกินเข้าไป ระดับความเผ็ดมันจะเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ แบบหยุดไม่อยู่ ซึ่งถ้านับตามความรู้สึกของมนุษย์แล้ว พริกชนิดนี้ไม่มีใครต้านทานมันได้ เพราะ Trinidad Moruga Scorpion มีอัตราความเผ็ด 2,009,231 SHU

และมาทุบสถิติกันอีกครั้ง ถ้าได้ลองมาเจอกับ สุดยอดพริกที่เผ็ดที่สุดในโลกของแท้ ที่คนกินต้องเข้าโรงพยาบาลทันทีที่กินเข้าไปในไม่กี่นาที อย่างพริก Carolina Reaper ได้ถูกการันตีความเผ็ดโดย Guinness World Records ว่าเป็นพริกที่เผ็ดที่สุดในโลก เมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน 2013

พริกที่เผ็ดสุดในโลก แคโรไลนา รีเปอร์ Carolina Reaper

Carolina Reaper พริกเผ็ดสุดในโลก

โดยจะมีความเผ็ดเฉลี่ยอยู่ที่ 1,500,000 SHU และสามารถมีความเผ็ดที่สูงได้ถึง 2,200,000 SHU ทีเดียว เผ็ดจนต้องร้องขอชีวิต

พริกชนิดนี้มีต้นกำเนิดที่รัฐแคโรไลนาประเทศสหรัฐอเมริกา

กินพริกเผ็ดที่สุดในโลกอาจทำให้หลอดเลือดสมองหดตัวกะทันหัน แพทย์ได้ออกมาเตือนว่า “อย่าหาทำ”

ปัจจุบันนี้พริกที่เผ็ดที่สุดในโลกอย่าง Carolina Reaper ก็ยังคงครองแชมป์ที่หนึ่งอยู่ด้วยอัตราความเผ็ดระดับหลัก 2 ล้านต้นๆ และยังไม่มีสายพันธุ์ไหนมาล้มแชมป์ลงได้ แม้ว่าในบางครั้งจะมีการสร้างสายพันธุ์ของ Trinidad Moruga Scorpion ที่มีดีกรีความเผ็ดถึง 2,009,231 SHU แต่เมื่อเทียบกับ Carolina Reaper แชมป์เก่าที่สามารถทำได้ถึง 2,200,000 SHU ก็ยังได้แค่สูสี ไม่สามารถล้มแชมป์ลงได้ง่ายๆ

พริกของไทยก็ได้ชื่อว่า เผ็ดที่สุดในโลก

สำหรับพริกที่มาจากประเทศไทย ที่ลงคมชัดลึกไปเมื่อปี 46 บริษัทเอกชน “อีสท์ เวสท์ ซีด จำกัด” ได้เปิดตัว พริกขี้หนูพันธุ์ใหม่เผ็ดที่สุดในโลก ชื่อว่า พริก ซูเปอร์ฮอต หรือ ซุปเปอร์ฮอท จนได้รับรางวัลชนะเลิศนวัตกรรมเกียรติยศยอดเยี่ยมโครงการประกวดนวัตกรรมแห่งประเทศปี 2546 ซึ่งพริกซูเปอร์ฮอตได้ระดับความเผ็ดอยู่ที่ประมาณน้อยกว่า 100,000 SHU

พริกพิโรธ

พริกพิโรธ

พริกสายพันธุ์ไทยที่มีความเผ็ดมากที่สุดในโลก ทำสถิติที่ระดับความเผ็ดประมาณ 800,000 SHU

สั่งซื้อพริกพิโรธ ไม่แพง

แต่เมื่อปี 54 นี้เองล่าสุดที่คุณวิพัฒน์ ดวงโภชน์ หัวหน้าสถานีเกษตรหลวงปางดะ อ.สะเมิง จ.เชียงใหม่ ยืนยันว่าประสบผลสำเร็จในการศึกษาวิจัยการปลูก พริกพิโรธ ก็ถือเป็นพริกที่มีความเผ็ดมากที่สุดในโลกเหมือนกัน

โดยคุณวิพัฒน์บอกว่า สถานีเกษตรหลวงปางดะ เป็น 1 ใน 4 ของสถานีวิจัยที่อยู่ในความดูแลของมูลนิธิโครงการหลวง ที่ศึกษาวิจัยทั้งพืชและสัตว์ใหม่ๆ ที่มีอยู่ในประเทศและต่างประเทศ ศึกษาวิจัยปรับปรุงเพื่อให้มีความเหมาะสมต่อพื้นที่ สภาพอากาศ สภาพแวดล้อม และการปฏิบัติที่เหมาะสมในการขยายผลไปสู่เกษตรกรชาวไทยภูเขาและเกษตรกรทั่วไป ล่าสุดได้วิจัยในการปลูกพริกพิโรธ ซึ่งมีถิ่นกำเนิดมาจากแคว้นอัสสัมประเทศอินเดีย ชอบอากาศค่อนข้างเย็นและมีความชื้นเหมาะสมสำหรับการปลูกให้เป็นพริกที่เผ็ดที่สุดในโลกด้วย โดยทำสถิติที่ระดับความเผ็ดประมาณ 800,000 SHU

พริกที่เผ็ดสุดในโลกของประเทศไทย

เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับพริกในประเทศไทย

  • พริกขี้หนู เป็นพริกเม็ดเล็กจิ๋วมีขนาด 1-1.5 ซม. รสเผ็ดจัด มีสีเขียว แดง นิยมนำมาตำน้ำพริกเพราะให้รสเผ็ดและมีกลิ่นหอม บ้างก็หั่นทำพริกน้ำปลา น้ำจิ้มถ้วยเด็ดยอดนิยมของคนไทย ที่ราดกินกับผัดกะเพรา แกงเผ็ด ไข่ทอด หรือจะราดบนข้าวหุงสุกร้อนๆ ก็อร่อย ระดับความเผ็ดของพริกขี้หนูสดที่คนไทยนิยมรับประทานนั้นไม่ได้เผ็ดนัก อยู่ที่ระดับ 19,500-28,050 SHU ส่วนพริกขี้หนูที่เผ็ดสุดๆ นั้นคือ พริกขี้หนูนก (Bird’s Eye Chilli) มีระดับความเผ็ดอยู่ที่ 100,000-225,000 SHU
  • พริกจินดา เป็นพริกขี้หนูอีกชนิดหนึ่งที่มีดอกขนาดใหญ่ จึงให้ผลใหญ่ยาว เม็ดเรียวว่าพริกขี้หนูทั่วไป มีทั้งสีเขียวสีแดง แต่สีเขียวมีกลิ่นเหม็นเขียวมากกว่าสีแดง รสเผ็ดและหอมน้อยกว่าพริกขี้หนูเม็ดเล็ก ส่วนใหญ่มักบุบใส่ในผัดกะเพรา ผัดเผ็ด หรือตำน้ำพริก เพราะให้สีสันสวยงามและรสชาดไม่เผ็ดเกินไป ก่อนเพิ่มความสวยด้วยพริกขี้หนูเม็ดเล็กโรยหน้า พริกจินดาสดมีค่าดัชนีความเผ็ดสูงสุด 28,050-40,200 SHU
  • พริกกะเหรี่ยง พริกเม็ดเล็กป้อม มีสีสันหลากหลายสี ทั้งเขียวอ่อน แดงอ่อน ส้มอ่อน มีรสเผ็ดจัดมาก แพร่หลายในร้านก๋วยเตี๋ยวทั่วไป พริกชนิดนี้นิยมนำมาโขลกทำพริกน้ำส้ม เรียกกันว่า ก๋วยเตี๋ยวพริกกะเหรี่ยง ส่วนคนกะเหรี่ยงเองนำมาเผากินเป็นน้ำพริก เป็นพริกที่คนปลูกและกินกันในหมู่กะเหรี่ยงบนดอย เริ่มแรกขายที่อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก ก่อนเข้ามาแพร่หลายในเมือง ระดับความเผ็ดของพริกกะเหรี่ยงอยู่ที่ 100,000 SHU
  • พริกชี้ฟ้า พริกเม็ดขนาดใหญ่ยาว เรียว รสไม่เผ็ดมาก มีสีเขียว แดง เหลือง พริกชี้ฟ้านี้ สีเขียวจะมีกลิ่นเหม็นเขียวของพริกเด่นชัด ใช้โขลกเป็นน้ำพริกแกงเขียวหวานเพื่อให้มีสีเขียว พริกชี้ฟ้าสีแดงใช้ตำน้ำพริกผัดเผ็ด ส่วนพริกชี้ฟ้าสีส้ม เหลือง มีกลิ่นหอมกว่าสีเขียวและแดง มักนำมาผัดฉ่าจนถึงผัดขี้เมา ทั้งยังนิยมนำมาทำเป็นน้ำส้มพริกดองกินกับก๋วยเตี๋ยว ช่วยเพิ่มสีสันและกลิ่นหอมให้กับก๋วยเตี๋ยวชามโปรด พริกชี้ฟ้าสดมีความเผ็ดอยู่ที่ระดับ 7,500-16,500 SHU
  • พริกหนุ่ม พริกชนิดนี้เป็นพริกสายพันธุ์ใกล้เคียงกับพริกหยวก พริกหนุ่มมีสีเขียวอ่อน เม็ดใหญ่ยาวรีกว่าพริกชี้ฟ้า ผิวจะขรุขระหรือเป็นคลื่น ปลายโค้งงอนิดหน่อย รสไม่เผ็ดมาก บางคนบอกว่า พริกหนุ่ม คือพริกหยวกที่ยังไม่แก่จัด ซึ่งคนทางภาคเหนือนิยมนำมาเผาแล้วโขลกทำน้ำพริกหนุ่ม พริกหนุ่มมีความเผ็นในระดับปานกลาง อยู่ที่ 35,000-50,000 SHU
  • พริกหยวก เป็นพริกที่ปลูกในตำบลบางช้าง อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม เป็นพริกแห้งเนื้อหนา ผิวหยัก คนโบราณนิยมตำเป็นน้ำพริกแกง เช่น แกงไก่ เพราะนำให้ได้น้ำแกงสีแดงสวย น่ารับประทาน แต่รสชาดไม่เผ็ดมาก ปัจจุบันพื้นที่นี้ไม่ได้มีการปลูกพริกหยวกอีกแล้ว พริกบางช้างจึงกลายเป็นพริกโบราณ ส่วนพริกแห้งที่เห็นในปัจจุบันเป็นพริกที่ปลูกกันทั่วไป แต่ก็ยังเห็นมีเรียกกันว่าเป็น พริกบางช้าง ปัจจุบันพริกชนิดนี้มีปลูกที่ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน โดยศูนย์วิจัยพืชผักเขตร้อน (Asean Vegetable Research Development Center : A.V.R.D.C.) ได้ทดลองคัดสายพันตธุ์ให้เป็นพันธุ์บริสุทธิ์ และเป็นแหล่งที่เก็บรวบรวมอยู่ที่ ตำบลบางหลวง อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม พริกหยวกมีระดับความเผ็ดต่ำกว่า 35,000 SHU

พริกของไทยเผ็ดแค่ไหน

หน่วยวัดความเผ็ดโดยเฉพาะของพริกนั้น เป็นการเทียบปริมาณแคปไซซินต่อน้ำหนักผลพริก แบ่งคร่าวๆ เป็น 3 ระดับคือ ถ้ามีค่าความเผ็ดน้อยกว่า 35,000 SHU ถือว่าเป็นพริกที่เผ็ดน้อย ได้แก่ พริกหวาน พริกหยวก ถ้ามีค่าความเผ็ดระหว่าง 35,000-70,000 SHU ถือว่าเป็นพริกที่เผ็ดปานกลาง ได้แก่ พริกฮาลาปิญโญ่ พริกชี้ฟ้า พริกหนุ่ม แต่ถ้ามีค่าความเผ็ดมากกว่า 70,000 SHU ถือว่าเป็นพริกที่เผ็ดมาก ได้แก่ พริกขี้หนู พริกจินดา พริกกะเหรี่ยง และพริกขี้หนูนก สำหรับพริกของไทยที่เผ็ดที่สุด คือพริกพิโรธ มีระดับความเผ็ดอยู่ที่ประมาณ 800,000 SHU (ถ้าจำไม่ผิด หากมีข้อมูลใดผิดพลาดก็แจ้งมาได้ พร้อมจะแก้ไขให้ทันที)

ที่มา :

  • เรื่องน่ารู้เกี่ยวกับพริก นิตยสาร Goumet & Cuisine – September 2011
  • กรมวิชาการเกษตร www.doa.go.th
  • สถาบันการจัดการเทคโนโลยีและนวัตกรรมเกษตร (สท.) www.nstda.or.th
  • วิชานี้ว่าด้วยความ ‘เผ็ช’ www.greenery.org/articles/chilli/
  • เรียบเรียง kasetorganic.com