Organic Standards มาตรฐานเกษตรอินทรีย์

ตามล่าหาพื้นที่ปลูกพืชออร์แกนิค กลางป่าคอนกรีต Annelies Kuiper organic

เกษตรอินทรีย์ เป็น ระบบการผลิตที่คำนึงถึงสภาพแวดล้อมรักษาสมดุลของธรรมชาติและความหลากหลายของ ทางชีวภาพโดยมีระบบการจัดการนิเวศวิทยาที่คล้ายคลึงกับธรรมชาติและหลีกเลี่ยงการใช้สารสังเคราะห์ หลีกเลี่ยงการตัดต่อทางพันธุกรรมและการสร้างมลพิษในสภาพแวดล้อม

โดยมุ่งเน้นการใช้อินทรียวัตถุ การพึ่งพาตนเอง เพื่อให้ผลผลิตที่ได้ปลอดภัยจากสารพิษตกค้างปลอดภัยต่อทั้งผู้ผลิตและผู้ บริโภคและไม่ทำให้สภาพแวดล้อมเสื่อมโทรม

มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ถือเป็นมาตรฐานที่ได้รับความเชื่อถือจากผู้ซื้อและผู้บริโภคอย่างมาก โดยมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ในปัจจุบันมีทั้งมาตรฐานของประเทศไทย และมาตรฐานต่างประเทศ ได้แก่ มาตรฐานการผลิตพืชอินทรีย์ของกรมวิชาการเกษตร มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของสำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหาร มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของประเทศสหรัฐอเมริกา (National Organic Program: NOP) มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของประเทศญี่ปุ่น (Japan Organic Standard: JAS) มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของประเทศจีน (China Organic Standard) มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ของสหพันธ์เกษตรอินทรีย์นานาติ (IFOAM Organic Standard) เป็นต้น

สถาบันฯ ให้บริการฝึกอบรมมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ การจัดทำคู่มือการผลิตและเอกสารประกอบการผลิต และให้คำแนะนำในการขอรับการรับรองจากหน่วยรับรองเกษตรอินทรีย์ ด้วยทีมบุคลากรที่มีประสบการณ์

กรณีที่ท่านมีการรวมกลุ่มเกษตรกร หรือเป็นบริษัทฯ ที่มีลูกไร่ และประสงค์จะพัฒนาระบบการควบคุมภายในเพื่อการรับรองแบบกลุ่ม สถาบันฯ ได้เปิดให้บริการด้านระบบการควบคุมภายใน (Internal Control System: ICS) เช่นกัน

Organic Standards มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ Organic Pest Control

เกษตรอินทรีย์สำหรับสินค้าเกษตรไทย

แม้ประเทศไทยจะได้ชื่อว่าเป็นแหล่งผลิตและส่งออกสินค้าเกษตรที่มีศักยภาพแห่งหนึ่งของโลก แต่ปัจจุบันการส่งออกสินค้าเกษตรไปยังตลาดหลักต้องประสบปัญหาต่างๆ เช่น การแข่งขันด้านราคาในตลาดโลกที่รุนแรงขึ้น การกีดกันการค้าจากกลุ่มประเทศพัฒนาแล้ว โดยเฉพาะการใช้มาตรฐานด้านสุขอนามัยและสิ่งแวดล้อม

ปัญหาสำคัญประการหนึ่งคือ เกษตรกรไทยส่วนใหญ่ยังใช้ปุ๋ยเคมีสังเคราะห์และสารเคมีในการกำจัดศัตรูพืช เพื่อเพิ่มปริมาณผลผลิตเป็นสำคัญ โดยไม่คำนึงถึงปัญหาสารพิษตกค้างในพืชผลการเกษตรและผลกระทบต่อสิ่งมีชีวิต และสหภาพแวดล้อม เช่น คุณภาพดิน น้ำ และคุณภาพชีวิตของเกษตร ปัญหาเหล่านี้นับเป็นจุดอ่อนที่สำคัญของสินค้าเกษตรไทยในตลาดโลกในปัจจุบัน

แนวคิดเรื่องเกษตรอินทรีย์ (Organic Agriculture) จึงถูกยกมาเป็นหนทางหนึ่งในการแก้ไขปัญหาสารพิษตกค้างในพืชผลการเกษตร โดยมุ่งอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม

เกษตรอินทรีย์เป็นระบบการจัดการ การเกษตรที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของการรักษาสมดุลและความหลากหลายทางชีวภาพ โดยไม่ใช้ปัจจัยการผลิตที่ไม่ใช่วัสดุธรรมชาติ เช่น ปุ๋ยเคมี ยาปราบศัตรูพืช แต่ใช้สารอินทรีย์ที่ได้โดยตรงหรือสกัดจากธรรมชาติมาปรับปรุงให้มี ประสิทธิภาพเพื่อทดแทนการใช้สารเคมี ซึ่งจะไม่ก่อให้เกิดมลพิษหรือผลกระทบต่อความอุดมสมบูรณ์ของดิน น้ำ และสิ่งแวดล้อมอื่นๆ

การทำฟาร์มเกษตรอินทรีย์ (Organic Farm) จึงช่วยรักษาสมดุลตามธรรมชาติ ไม่ทำให้เกิดสารพิษตกค้างในสินค้าเกษตร ซึ่งนับเป็นผลดีต่อการส่งออกของไทย นอกจากนี้ยังสอดคล้องกับกระแสการบริโภคของตลาดภายในประเทศที่เน้นการบริโภค สินค้าปลอดสารพิษ และช่วยรักษาสิ่งแวดล้อมอีกด้วย

การทำฟาร์มดังกล่าวอาศัยหลักการการวางแผนและการปฏิบัติอย่างเป็นขั้นตอน ครอบคลุมตั้งแต่การเตรียมดิน การคัดเลือกประเภทของพืช การเพาะปลูก การดูแลรักษาพืชเกษตรก่อนและหลังเก็บเกี่ยวผลผลิต รวมถึงการเก็บรักษา การแปรรูป และการขนส่งผลิตผล โดยในทุกขั้นตอนต้องควบคุมคุณภาพให้ตรงกับมาตรฐานสากลที่ใช้บังคับอยู่แล้ว ในหลายประเทศ เช่น สหรัฐฯ สหภาพยุโรป (EU) เป็นต้น

อย่างไรก็ตามการทำฟาร์มเกษตรอินทรีย์ยังมีอุปสรรคสำคัญคือ ประเทศนำเข้าแต่ละประเทศกำหนดมาตรฐานการผลิตที่แตกต่างกัน ดังนั้น เพื่อให้การผลิตและส่งออกของไทยสามารถแข่งขันได้ในตลาดโลก ผู้ผลิตและส่งออกไทยจำเป็นที่จะต้องพิจารณาและศึกษาถึงมาตรฐานการผลิตสินค้า เกษตรอินทรีย์ที่ใช้บังคับอยู่ในแต่ละประเทศในปัจจุบัน เพื่อป้องกันปัญหาข้อกีดกันด้านมาตรฐานสุขอนามัยและสิ่งแวดล้อมที่ประเทศผู้ นำเข้าจะนำมาอ้างในการกีดกันการนำเข้า

ที่มา ธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย, “เกษตรอินทรีย์,” ทิศทางการส่งออกและลงทุน เล่ม 4, กรุงเทพ : บริษัท เปรียว จำกัด, 2544, หน้า 1-2.