ประโยชน์ยางต้นรัก โชว์ผลงานในเกษตรแฟร์

วิจัยประโยชน์ของยางต้นรัก มก.นำโชว์ในงานเกษตรแฟร์ 2554 นี้ ผลตอบรับดีเยี่ยม โดยนำสินค้าที่มีการลงรักปิดทองมาจำหน่าย เป็นงานศิลปะ จากภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยใช้ยางจากต้นไม้ชนิดหนึ่งที่ชื่อว่าต้นรัก มารังสรรค์ผลงานที่เป็นเอกลักษณ์บ่งบอกถึงวัฒนธรรม โดยยางไม้ชนิดนี้ นอกจากจะนำมาใช้ประโยชน์อย่างมีคุณค่าแล้ว มันยังมีโทษมหันต์ หากนำไปใช้ในการผลิตเป็นอาวุธได้อีกด้วย

ปัจจุบัน ได้เกิดการบุกรุกทำลายป่า ซึ่งทำให้ต้นยางรักในธรรมชาติลดลงไปเป็นจำนวนมาก คณะนักวิจัยที่มี นายวิชาญ เอียดทอง จากภาควิชาชีววิทยาป่าไม้ คณะวนศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เป็นหัวหน้าคณะ ได้จัดทำ “โครงการวิจัยเรื่องการพัฒนาแหล่งยางรักดิบเพื่อการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน” เพื่อการอนุรักษ์ภูมิปัญญาในเชิงวัฒนธรรมและการใช้เครื่องรัก เครื่องเขิน เป็นการสืบสานสืบทอด และสร้างเป็นแหล่งเรียนรู้วัฒนธรรมคนไทย

ประโยชน์จากยางต้นรัก

นายวิชาญ เอียดทอง บอกว่ายางรัก หรือ รัก เป็นวัสดุธรรมชาติประเภทชัน (gum) ที่ได้มาจากไม้ต้น สกุลรักจีน (Rhus) และ สกุลรักใหญ่ (Gluta) ส่วนยางรักเป็นสารเหนียวที่มีความเหนียว หนืด ข้น และ สีคล้ำ แข็งตัวเมื่อแห้ง จัดได้ว่าเป็นกลุ่มสารโพลีเมอร์ธรรมชาติ ที่แตกต่างจากน้ำยางธรรมชาติ ประเภทลาเท็กซ์ (Latex) ที่ได้จากน้ำยางพาราหรือพรรณไม้ชนิดอื่นๆ

“…สารเคมีในยางรักจีน และ รักเวียดนาม ประกอบไปด้วย อุรุชิออล, ลัคคอล, เจลาติน, โพลีแซคคาไรด์, ไกลโคโปรตีน, เอนไซม์เลคเคส และส่วนที่เหลือเป็นอื่นๆ โดยมี สารเคมีหลัก คือ อุรุชิออล และ ลัคคอล สารทั้งสองชนิดนี้มีคุณสมบัติเป็น สารเคลือบที่สำคัญในการทำผลิตภัณฑ์เครื่องรัก และที่ สารเร่งให้ยางรักแห้ง คือ เอนไซม์เลคเคส…”

ประโยชน์จากยางต้นรัก

จากการศึกษากายวิภาคในต้นน้ำเกลี้ยงพบว่าน้ำยางรักไหลออกมาจากเปลือกชั้นในสุดซึ่งเมื่อกรีดยางแล้วน้ำยางไหลมากที่สุดอยู่ในช่วงฤดูฝน ในส่วนของรอยบาดแผลกรีดบนต้นน้ำเกลี้ยงที่ดีที่สุด พบว่า รูปแบบแนวดิ่งบนลำต้นไม่ทำลายลำต้นไม้มากจนเกินไป การใช้อุปกรณ์ไม่ซับซ้อน ใช้ระยะเวลา และแรงงานน้อย

ประโยชน์จากยางต้นรัก

นอกจากนี้ยังใช้สารเคมีกระตุ้นเพื่อเพิ่มปริมาณยางไหล พบว่า 10% เอตทีฟอน (Ethephon) ให้ผลดี ทั้งในแง่ของการกระตุ้นการไหลของน้ำยางมาก และการสมานรอยแผลได้ดี ขณะที่พาราคอตกระตุ้นการไหลน้ำยางได้ดี แต่จะทำลายเปลือกลำต้นของต้นรักอย่างรุนแรง จึงไม่นำมาใช้ในการกระตุ้นน้ำยาง

นายวิชาญ บอกด้วยว่า การขยายพันธุ์หากใช้เมล็ดมีปัญหาการติดเมล็ดของพรรณไม้ให้ยางรัก จึงได้ขยาย เทคนิคเพาะเลี้ยงเนื้อเยื่อ และการคัดเลือกชนิดไม้รัก พบว่า ต้นแกนมอ (Rhus succedanea L.) เป็นชนิดที่โตเร็วและมีระยะเวลาปลูกถึงกรีดยางได้สั้นตั้งแต่ 5 ปีขึ้นไป คณะทีมวิจัยกำลังศึกษาถึงความเป็นไปได้ในการปลูกเชิงของสวนป่า เศรษฐกิจเพื่อการผลิตยางรักดิบอีกด้วย

ใครสนใจข้อมูลเพิ่มเติมไป ชมได้ที่ “นิทรรศการบนเส้นทางงานวิจัย” ภายในงานเกษตรแฟร์ 2554 จัดขึ้นระหว่างวันที่ 28 ม.ค.-5 ก.พ.54 เวลา 09.30-18.00 น. ณ อาคารจักรพันธ์เพ็ญศิริ มหาวิทยาลัย เกษตรศาสตร์ บางเขน กทม

ที่มา ไทยรัฐ

เกษตรมือใหม่

เกษตรมือใหม่

เริ่มต้นจากการที่อยากปลูกผักกินเอง ปลูกมาเรื่อยๆ จนเกิดเป็นไอเดียที่หลากหลายและอยากนำมาแชร์กันให้รู้ ไม่ได้เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านผักนะเออ