การไถกลบพืชปุ๋ยสดทดแทนการใช้ปุ๋ยเคมี

การใช้ปุ๋ยเคมี กับ การทำ การเกษตรอินทรีย์

ปุ๋ยพืชสด เป็นปุ๋ยอินทรีย์ชนิดหนึ่งที่ได้จากการไถกลบ ส่วนต่างๆ ของพืช โดยเฉพาะอย่างยิ่งพืชตระกูลถั่วในระยะช่วงออกดอก ซึ่งเป็นช่วงที่มีธาตุอาหารสูงสุด แล้วปล่อยทิ้งไว้ให้เน่าเปื่อยผุพัง ย่อยสลายเป็นอาหารแก่พืชที่จะปลูกตามมา พืชที่ใช้ปลูกเป็นปุ๋ยพืชสด ได้แก่ โสนอินเดีย ปอเทือง อัญชัน ไมยราพไร้หนาม พืชตระกูลถั่วต่างๆ

พืชที่ปลูกเป็นปุ๋ยพืชสดได้นั้น สิ่งที่เกษตรกรคุ้นเคยมากในการเพิ่มผลผลิตพืชให้แก่การปลูกผักสวนครัวก็คือ การใช้ปุ๋ยเคมี แต่ การใช้ปุ๋ยเคมีเพียง อย่างเดียว โดยไม่มีการเพิ่มอินทรียวัตถุ ให้แก่ดิน จะทำให้ดินสูญเสียความอุดมสมบูรณ์ไปอย่างรวดเร็ว ดินจะแข็งไม่ร่วนซุย ดูดซับน้ำ และแร่ธาตุอาหารพืช ได้น้อยลงทำให้การปลูกพืชไม่ได้ผลหรือได้ผลไม่ดีเท่าที่ควร

การตัดสับและการไถกลบพืชสดนั้น จำเป็นต้องพิจารณาถึงอายุของพืชสดเป็นสำคัญ ระยะเวลาที่เหมาะสมในการตัดสับและไถกลบ ควรทำขณะที่ต้นถั่วเริ่มออกดอกไปจนถึงระยะดอกบานเต็มที่ เนื่องจากในระยะนี้ต้นถั่วเจริญงอกงามสูงสุด เมื่อไถกลบแล้วจะทำให้ปริมาณอินทรียวัตถุและธาตุไนโตรเจนสะสมอยู่ในดินสูงด้วย

กลุ่มเกษตรกรพะเยา รวมพลังไถกลบพืชปุ๋ยสดทดแทนการใช้ปุ๋ยเคมี

กลุ่มเกษตรกรในพื้นที่ตำบลบ้านตุ่น จังหวัดพะเยา ร่วมใจจัดกิจกรรมปรับปรุงบำรุงดินด้วยปุ๋ยพืชสด ตามโครงการรณรงค์ไถกลบพืชปุ๋ยสด ลดการใช้ปุ๋ยเคมี ฟื้นฟูดินดี วิถีเกษตรกรรมยั่งยืน ซึ่งส่วนใหญ่ต่างเห็นประโยชน์ของการหันมาใช้ปุ๋ยพืชสดที่สามารถลดต้นทุนการ ผลิตโดยที่ผลผลิตไม่ลดลง และยังมีคุณภาพเป็นที่ต้องการของตลาดและผู้บริโภคได้อย่างแท้จริง

ที่แปลงนาบ้านตุ่น หมู่ที่ 2 ตำบลบ้านตุ่น อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา ทางองค์การบริหารส่วนตำบลบ้านตุ่น ร่วมกับ สถานีพัฒนาที่ดินพะเยา นำเกษตรกรในพื้นที่จัดกิจกรรมภายใต้โครงการรณรงค์ไถกลบพืชปุ๋ยสด ลดการใช้ปุ๋ยเคมี ฟื้นฟูดินดี วิถีเกษตรกรรมยั่งยืน โดยมีนายธีระชัย นิติมณฑล นายอำเภอเมืองพะเยา เป็นประธานในพิธี ซึ่งกิจกรรมครั้งนี้ ถือเป็นการส่งเสริมให้เกษตรกรหันมาใช้ปุ๋ยพืชสดเพื่อปรับปรุงบำรุงดิน และยังร่วมปรับสภาพโครงสร้างดิน ทำให้ดินดีอย่างยั่งยืน ช่วยลดปริมาณการใช้ปุ๋ยเคมีลง โดยจะทำให้ผลผลิตพืชที่ได้ก็มีคุณภาพเป็นที่ต้องการของตลาดและสามารถแข่งขัน กับตลาดโลกในอนาคต

การไถกลบพืชปุ๋ยสด

ด้านนางนุชสุพร กฤษฎาธาร ผู้อำนวยการสถานีพัฒนาที่ดินพะเยา กล่าวถึงความสำคัญของการหันมาใช้ปุ๋ยพืชสดในการเกษตรว่า ปุ๋ยพืชสดมีบทบาทสำคัญต่อการยกระดับความอุดมสมบูรณ์ของดิน ซึ่งสามารถเพิ่มอินทรียวัตถุให้กับดิน ปรับปรุงสมบัติทางเคมี กายภาพ และชีวภาพของดิน รวมทั้งเพิ่มผลผลิตทางการเกษตร และสามารถใช้เป็นแหล่งธาตุอาหาร ไนโตรเจนทดแทนปุ๋ยเคมีในระบบเกษตรอินทรีย์ที่มีราคาถูก ประกอบกับสภาวการณ์ในปัจจุบัน ราคาน้ำมันมีแนวโน้มสูงขึ้นส่งผลกระทบให้ปุ๋ยเคมีมีราคาแพง การใช้ปุ๋ยพืชสดจึงเป็นการลดต้นทุนการผลิตลง เนื่องจากการใช้ปุ๋ยพืชสดสามารถลดการใช้ปุ๋ยเคมีลงได้ครึ่งหนึ่งของอัตราแนะ นำ โดยที่ผลผลิตไม่ลดลง และยังมีคุณภาพเป็นที่ต้องการของตลาดหรือผู้บริโภค

ทั้งนี้ การไถกลบพืชปุ๋ยสด (ปอเทือง) ในครั้งนี้ ดำเนินการในพื้นที่รวมทั้งสิ้น 100 ไร่ ซึ่งจากการสุ่มเก็บตัวอย่างต้นปอเทือง พบว่า สามารถให้น้ำหนักสด (bio mass) ได้ถึง 3,000 ตัน/ไร่ ซึ่งจะทำให้เกษตรกรได้เห็นถึงคุณประโยชน์ของการใช้ปุ๋ยพืชสดในการปรับปรุง บำรุงดิน และฟื้นฟูพื้นที่ทำการเกษตรให้สามารถใช้ประโยชน์ได้อย่างยั่งยืนต่อไป