แอโรโพนิกส์ Aeroponics

แอโรโพนิกส์ Aeroponics

หลายคนรู้จักคำว่า ไฮโดรโปนิกส์ Hydroponics หรือ ผักไร้ดิน หรือ การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน แต่ก็ยังมีคนอีกหลายคนเหมาเอาว่า ระบบแอโรโพนิกส์ หรือการปลูกพืชในระบบ Aeroponics คือระบบการปลูกผักชนิดเดียวกัน วันนี้อยากจะมาจำแนกถึง ระบบผักไร้ดินสองระบบนี้ เพื่อจะได้เข้าใจกันมากขึ้น ว่ามีคุณสมบัติและลักษณะแตกต่างกันอย่างไร

แอโรโพนิกส์ Aeroponics คืออะไร

คำว่า แอโรโพนิกส์ มาจากภาษาละติน โดยคำว่าแอโรหมายถึงอากาศ ส่วนคำว่าโพนิกส์ หมายถึงการเพาะปลูก การปลูกแบบแอโรโพนิกส์ จึงหมายถึงการปลูกให้รากลอยอยู่ในอากาศ ที่มีภาชนะยึดต้นพืชโดยให้ส่วนรากแขวนลอยในอากาศ เนื่องจากการปลูกพืชในระบบแอโรโพนิกส์ นี้เป็นหนึ่งในเทคโนโลยีที่มีการศึกษาวิจัยและการพัฒนากันอย่างต่อเนื่องเพื่อให้มีรูปแบบและระบบการทำงานที่ทันสมัยและใช้งานได้ง่ายขึ้น จึงเป็นทางเลือกให้กับเกษตรกรและรองรับเกษตรกรรมสมัยใหม่ในปัจจุบัน

การทำงานของระบบแอโรโพนิกส์

ระบบแอโรโพนิกส์เป็นระบบที่มีการหมุนเวียนน้ำและสารละลายธาตุอาหาร โดยการใช้ปั๊มอัดผ่านหัวพ่น ฉีดพ่นน้ำและสารละลายธาตุอาหารให้เป็นฝอยละเอียดเป็นระยะ ๆ บริเวณรากพืชตามระยะเวลาที่กำหนดตลอด 24 ชั่วโมง โดยมีอุปกรณ์ที่เรียกว่า Timer เป็นตัวกำหนดระยะเวลาและจำนวนครั้งที่พ่นตามความเหมาะสมของพืชแต่ละชนิด

การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน จากคำว่า ไฮโดรโปนิกส์ หรือ Hydroponics เป็นการปลูกพืชที่ไม่ใช้วัสดุปลูก (nonsubstrate หรือ water cuture) คือจะทำการปลูกพืชลงบนสารละลายธาตุอาหารพืช โดยให้รากพืชสัมผัสกับสารอาหารโดยตรง (Water culture) นั่นเอง เนื่องจาก คำว่า Hydroponics มาจากการรวมคำในภาษากรีกสองคำ คือ คำว่า “Hydro” หมายถึง “น้ำ” และ “Ponos” หมายถึง “งาน” ซึ่งเมื่อรวมคำสองคำเข้าด้วยกัน ความหมายก็คือ “Water-working” หรือหมายถึง “การทำงานของน้ำที่มีสารละลายธาตุอาหารผ่านรากพืช ผู้ที่จะทำการปลูกตามลักษณะ “การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน” จากคำว่า “Hydroponics” หรือ “ไฮโดรโปนิกส์” นี้จะต้องควบคุมอุณหภูมิของสารละลายธาตุอาหารพืชให้เหมาะสมกับการเจริญเติบโตของพืชให้ดี

แม้ว่า การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดินแบบที่เรียกว่า Hydroponics จะเป็นการปลูกพืชในสารละลายธาตุอาหารพืชที่ไม่ใช้ดินจริงๆ ตามที่นักวิทยาศาสตร์ได้ค้นคิดและพัฒนาขึ้นมาก็ตาม แต่พืชก็ยังสามารถเจริญเติบโตได้ในวัสดุปลูกอื่นๆ ที่ไม่ใช่ดิน เช่น ทราย กรวด หิน เกล็ดด้วยการให้น้ำที่ผสมธาตุอาหารที่ค้นคิดขึ้นมาจึงเรียกการปลูกพืชแบบไม่ใช้ดินนี้เป็นคำรวมว่า Soilless culture อ่านว่า ซอยเลส คัลเจอร์

แอโรโพนิกส์ Aeroponics

ข้อสังเกตุคือ เป็นระบบปลูกที่คล้ายคลึงกัน เพียงแต่ระบบ ไฮโดรโปนิกส์ จะเป็นการให้รากพืชสัมผัสกับสารละลายโดยตรง รากจะถูกแช่อยู่ในสารละลายอยู่ตลอดเวลา แต่ระบบ Aeroponics แอโรโพนิกส์ จะเป็นการปลูกโดยให้รากของพืชลอยสัมผัสกับอากาศ แต่จะฉีดพ้นสารอาหารให้ทางรากเป็นระยะๆ เพื่อป้องกันการแห้งของรากและให้รากสามารถดูดสารอาหารได้ (คล้ายๆ กับการปลูกกล้วยไม้บางจำพวกที่รากสามารถรับสารอาหารได้จากทางอากาศ เช่น หนวดฤาษี ม่านบาหลี ฯลฯ)

แอโรโพนิกส์ Aeroponics

ประโยชน์ของการปลูกพืชโดยไม่ใช้ดิน

การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดินกับสภาพความเป็นอยู่ การปลูกพืชแบบไม่ใช้ดินเป็นวิทยาการทางวิทยาศาสตร์และศิลปะผสมกันที่สามารถใช้ปลูกพืชได้ในทุกสถานที่โดยไม่มีขอบเขตจำกัด ไม่ว่าจะเป็นการปลูกจำนวนน้อยเพื่อบริโภคในครัวเรือนหรือการผลิตเชิงธุรกิจ เป็นวิธีที่เหมาะสมกับความต้องการสำหรับผู้ปลูกที่มีพื้นที่ปลูกน้อย เช่น แฟลต อพาร์ตเม้นท์ จึงสามารถปลูกได้ในเมืองหลวงของเมืองที่แออัดคับแคบด้วยผู้คน เช่น ประเทศญี่ปุ่น ไต้หวัน เนเธอร์แลนด์ อังกฤษ เบลเยี่ยม สำหรับการปลูกแบบขนาดเล็กๆ เพื่อปลูกไว้ดูเล่นแบบสันทนาการ และมีอาหารจากการปลูกเพื่อบริโภคในครอบครัวจะไม่มีความยุ่งยากในการปลูก และดูแลรักษาเปรียบเหมือนกับการทำสวนตามปกติที่ให้ความเพลิดเพลิน การเรียนรู้เบื้องต้นในการปลูกพืช แต่ถ้าเป็นการปลูกแบบเชิงการค้าจะต้องมีการใช้เทคนิค หลักการต่างๆ ในการควบคุมการผลิตมากยิ่งขึ้น

แอโรโพนิกส์ Aeroponics

การปลูกพืชโดยไม่ใช้ดินกับการผลิตเชิงธุรกิจ วิธีการปลูกพืชโดยไม่ใช้ดินสามารถใช้ปลูกพืชได้หลายชนิด ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความยากง่ายของการปลูกพืชแต่ละชนิด ตั้งแต่ผัก ผลไม้ ไม้ดอก ไม้ประดับ พืชไม้เลื้อย จนถึงพืชยืนต้น แต่การผลิตเชิงธุรกิจส่วนมากนิยมปลูกพวกพืชผัก ไม้ผลที่เป็นพืชที่เก็บเกี่ยวช่วงอายุสั้น

ตัวอย่างผักที่ปลูกในระบบแอโรโพนิกส์ คือ ผัดกาดขาวไดโตเกียว ผักคะน้า ผักกวางตุ้ง ผักโขมขาว ต้นหอม

อ้างอิงข้อมูล bangsaiagro.com

เกษตรมือใหม่

เกษตรมือใหม่

เริ่มต้นจากการที่อยากปลูกผักกินเอง ปลูกมาเรื่อยๆ จนเกิดเป็นไอเดียที่หลากหลายและอยากนำมาแชร์กันให้รู้ ไม่ได้เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านผักนะเออ