ผักปลังแดง แก้เลือดลม

ผักปลังแดง แก้เลือดลม

น้าข้างบ้านหักมาให้สองสามกิ่ง ทิ้งไว้จนลืมอยู่เกือบอาทิตย์ จนแฟนเห็นว่าไม่มีใครเอาลงดิน เลยวานให้ช่วย ผมเลยเอานิ้วจิ้มดินที่นิ่มๆ ใส่ต้นผักชนิดหนึ่งลงไปโดยไม่คิดว่ามันจะงอกมาได้ลงไปในหลุมเล็กๆ ที่ใช้นิ้วขีดๆ เป็นร่องแล้วเอาดินกลบทิ้งไว้ เพราะหน้าฝนปลูกอะไรก็ขึ้น เลยไม่ได้ใส่ใจดูแลอะไรมากมาย และคิดว่าน่าจะไม่รอด เพราะลักษณะเกือบจะแห้ง เหี่ยว เฉา ใบเหี่ยวมาก จนเกือบจะหลุนแล้ว เนื่องจากโดนทิ้งไว้นานบนตะกร้าหวายเล็กๆ ข้างบ้าน เมื่อนำลงปลูกจนกระทั่งผ่านไปประมาณอาทิตย์นึงเห็นจะได้..

น้าบอกเป็นสมุนไพร ติดบ้านไว้น่ะดี เพื่อนบ้านผ่านไปมาก็บอก สมุนไพรนี้ดี ติดบ้านไว้ไม่เสียหาย แถมยังขอนำไปปลูกที่บ้านด้วย เลยนึกสนใจหาข้อมูล ก็ได้ชื่อมันว่า ผักปลัง มีทั้งชนิดเขียวและแดง ที่ผมมีอยู่เป็นผักปลังแดง ซึ่งจัดเป็นไม้เลื้อยที่มีเถายาวหลายเมตร ลำต้นอวบน้ำ ไม่มีขน แตกกิ่งก้านสาขาได้มาก

ผักปลังแดง แก้เลือดลม

ความเชื่อพื้นบ้าน และการนำไปใช้

ส่วนใหญ่มาจากทางเหนือ โดยชาวเหนือเชื่อว่า ผู้ที่มีคาถาอาคมจะไม่รับประทานผักปั๋ง หรือผักปลังนี้ เนื่องจากเชื่อว่าทำให้คาถาอาคมเสื่อม เพราะว่าเป็นผักที่นำไปช่วยให้สตรีคลอดบุตรง่ายขึ้น น้ำสมุนไพรเพื่อสุขภาพก็อร่อย ใช้ทำแกงได้โดยโขลกพริกและใส่มะขามหรือมะนาวด้วย หรือจะเจียวผักปั๋งไม่ใส่พริก แต่ใช้พริกสดปิ้งไฟใส่ไปในหม้อแกงด้วย เชื่อว่าให้แม่มานกินแกงผักปั๋งทุกวันเดือนดับเดือนเต็ม จะทำให้คลอดลูกง่ายทำให้ลื่นไหลเหมือนกับผักปั๋ง

หรือในกรณี บ่วงเครือผักปั๋ง โดยใช้เครือผักปั๋งมาพันเกี้ยวกัน ทำให้เป้นบ่วงขนาดที่หญิงแม่มานลอดได้เอาบ่วงผักปั๋งนี้แช่น้ำอาบในวันเดือนดับเดือนเต็ม หลังจากที่อาบน้ำเสร็จแล้วให้นำบ่งผักปั๋งนั้นสวมหัวลงให้ผ่านจนถึงเท้าจะทำให้คลอดง่ายไม่มีติดขัด การที่ให้ทำเช่นนี้ก็เป็นเพราะต้องการให้กำลังใจแก่หญิงแม่มาน ทำให้จิตใจสบายไม่กังวลกลัวเจ็บในเวลาที่จะคลอดบุตร นอกจากนี้ ชาวเหนือยังใช้ผักปั๋งในพิธีสะเดาะเคราะห์เพื่อป้องกันผีตายโหง และอุทิศส่วนกุศลให้แก่ผู้ตายแล้ว

ผักปลังแดง แก้เลือดลม

การปลูกและขยายพันธุ์ผักปลัง

ผักปลังเป็นพืชเขตร้อนแถบทวีปเอเซีย และแอฟริกา ผักปั๋งในเมืองไทยมีอยู่ 2 พันธุ์ คือ ผักปลังขาว กับ ผักปลังแดง ชาวเหนือและชาวอีสานนิยมปลูกในบริเวณบ้าน ตามริมรั้วนับเป็นพรรณไม้ที่ปลูกง่าย ชอบดินชื้นแฉะ ขยายพันธุ์ได้ 2 วิธี คือ การเพาะเมล็ด และการปักชำกิ่งแก่ มักเจริญเติบโตได้ดีในฤดูฝน

ประโยชน์ทางยา จัดเป็นสมุนไพรข้างบ้าน รักษาโรคเกี่ยวกับเลือดลม

  • แก้อาการปัสสาวะขัด ใช้ใบสด 60 กรัม ต้มกับน้ำดื่มแบบชาต่อหนึ่งครั้ง
  • แก้อาการท้องผูก นำใบสด หรือยอดอ่อน มาต้มกินเป็นอาหาร
  • รักษาไส้ติ่งอักเสบ ใช้ต้มสด 60-120 กรัม ต้มกับน้ำดื่ม
  • แก้ฝี หรือแผลสด ใช้ใบสดดำพอกตรงบริเวณที่เป็น หรือขยี้ทาก็ได้
  • แก้อาการอึดอัดแน่นท้อง ใช้ต้นสน 60 กรัม เคี่ยวกับน้ำให้ข้นแล้วดื่ม
  • รักษาฝีเนื้อร้าย นำใบสดมาตำแล้วพอกบริเวณนั้น เปลี่ยนวันละ 1-2 ครั้ง

ผักปลังเป็นไม้เลื้อยที่มีเถายาวหลายเมตร ลำต้นอวบน้ำ ไม่มีขน แตกกิ่งก้านสาขาได้มาก

ลำต้น ลำต้นมีสีเขียวหรือสีม่วงแดง หากมีสีเขียว เรียกว่า ผักปลังขาว สีม่วงแดงเรียกว่า ผักปลังแดง แผ่นใบอวบน้ำ มีรูปร่างคล้ายรูปไข่ป้อม หรือรูปหัวใจ หรือกลม ใบกว้าง 2-6 ซม. ยาว 2.5-7 ซม. ปลายใบแหลม ขอบใบเรียบ แผ่นใบเป็นมันเกลี้ยง เมื่อขยี้ดูจะเป็นเมือกเหนียว

ดอก ดอกออกเป็นช่อตามง่ามใบ หากเป็นผักปลังขาว ดอกจะเป็นสีขาว ผักปลังแดง ดอกจะมีสีขาวอมชมพู ช่อดอกยาว 2-8 นิ้ว ไม่มีก้านดอก กลีบดอกมีฐานติดกัน ปลายแยกออกเป็น5 กลีบ

ผล ผลมีรูปร่างกลม ฉ่ำน้ำ ขนาดเท่าเมล็ดถั่วเขียว ผลแก่สีม่วงอมดำ เนื้อนิ่ม ภายในผลมีน้ำสีม่วงหรือดำ

ผักปลังขึ้นได้เองตามที่ชุ่มชื้นทั่วไป ออกดอกเกือบตลอดปี ขยายพันธุ์โดยใช้เมล็ดปลูกตามริมรั้ว หรือสร้างค้างให้เลื้อย

ต้น ใบ ดอก ราก ผลของผักปลังใช้เป็นยาได้ ต้นแก้ขัดเบา แก้ท้องผูก ลดไข้ ใบแก้อักเสบ กลาก ผื่นคัน ฝีและขับปัสสาวะ ดอกแก้เกลื้อน รากแก้มือเท้าด่าง แก้รังแค แก้พิษพรรดึก ใช้ทาถูนวดให้ร้อนเพราะมีเลือดมาหล่อเลี้ยงมากขึ้น ผลสีม่วงใช้แต่งสีอาหาร
ยอดอ่อน ใบอ่อน ดอกอ่อน ของผักปลัง รสเย็น จืด รับประทานเป็นผักได้โดยนำไปต้ม ลวก หรือนึ่งให้สุก ใช้แกล้มกับน้ำพริก หรือนำไปแกงแค แกงส้ม แกงปลา ผักกับแหนม หรือใส่แกงอ่อมหอยก็ได้

นอกจากนี้ ยอดอ่อน ใบอ่อน และดอกอ่อน ใช้เป็นยาระบายอย่างอ่อน

ขอบคุณข้อมูล learn.wattano.ac.th / web.ku.ac.th / lumtal.com

เกษตรมือใหม่

เกษตรมือใหม่

เริ่มต้นจากการที่อยากปลูกผักกินเอง ปลูกมาเรื่อยๆ จนเกิดเป็นไอเดียที่หลากหลายและอยากนำมาแชร์กันให้รู้ ไม่ได้เป็นผู้เชี่ยวชาญด้านผักนะเออ